23 miliardy złotych na bezpieczeństwo. Samorządy i firmy ze Śląska mogą sięgać po nowe wsparcie z BGK

Samorządy, przedsiębiorstwa oraz podmioty odpowiedzialne za infrastrukturę kolejową mogą już ubiegać się o środki z nowego Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności (FBiO). Instrument finansowany z Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO) dysponuje budżetem sięgającym 23 mld zł i ma wspierać inwestycje zwiększające bezpieczeństwo państwa, odporność gospodarki oraz rozwój infrastruktury o strategicznym znaczeniu.

O możliwościach, jakie otwiera nowy fundusz, rozmawiano podczas spotkania zorganizowanego w Śląskim Urzędzie Wojewódzkim. W wydarzeniu uczestniczyli wojewoda śląski Marek Wójcik, przedstawiciele Banku Gospodarstwa Krajowego oraz samorządowcy i przedsiębiorcy z regionu, którzy poznali zasady finansowania oraz zakres projektów kwalifikujących się do wsparcia.

Inwestycje w bezpieczeństwo i odporność kraju

Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności został stworzony z myślą o finansowaniu przedsięwzięć, które zwiększą odporność Polski na współczesne zagrożenia. Wsparcie obejmie między innymi budowę infrastruktury ochronnej, rozwój cyberbezpieczeństwa, modernizację infrastruktury transportowej o znaczeniu strategicznym, ochronę infrastruktury krytycznej oraz inwestycje wzmacniające potencjał polskich przedsiębiorstw, w tym sektora obronnego.

Jak podkreślał podczas spotkania wojewoda śląski Marek Wójcik, nowe instrumenty finansowe stanowią ważne uzupełnienie realizowanego już Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej.

– Dzięki rozwiązaniom przygotowanym przez Bank Gospodarstwa Krajowego samorządy będą mogły finansować budowę schronów i innych obiektów ochronnych, rozwijać infrastrukturę ważną dla bezpieczeństwa państwa oraz inwestować w nowoczesne systemy cyberbezpieczeństwa – zaznaczył wojewoda.

Bezpieczeństwo to także silna gospodarka

Przedstawiciele BGK zwracali uwagę, że współczesne bezpieczeństwo nie ogranicza się wyłącznie do kwestii militarnych.

Wiceprezes BGK prof. Marta Postuła podkreśliła, że równie istotna jest odporność gospodarki. Jej zdaniem fundusz ma nie tylko zwiększać bezpieczeństwo obywateli, ale również wspierać rozwój przedsiębiorstw, budować ich konkurencyjność oraz tworzyć warunki do długofalowego wzrostu gospodarczego.

Jeden z największych funduszy obronnych w Europie

Znaczącą część programu będzie realizować spółka Chrobry S.A., odpowiedzialna za instrument kapitałowy o wartości około 7 mld zł. Jak wyjaśnił prezes spółki Arkadiusz Sułek, będzie to jeden z największych funduszy inwestujących w sektor bezpieczeństwa i obronności w Europie. Kapitał trafi zarówno do innowacyjnych startupów technologicznych, jak i rozwiniętych przedsiębiorstw planujących zwiększenie produkcji, rozwój nowych technologii czy budowę infrastruktury o strategicznym znaczeniu dla państwa.

Dwa filary finansowania

Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności opiera się na dwóch mechanizmach wsparcia. Największą część stanowi instrument pożyczkowy, którym zarządza Bank Gospodarstwa Krajowego. Dysponuje on budżetem wynoszącym około 16 mld zł, czyli blisko 70 proc. całego funduszu. Samorządy mogą liczyć na wyjątkowo atrakcyjne warunki finansowania – pożyczki z zerowym oprocentowaniem, okresem spłaty sięgającym nawet 20 lat oraz możliwością częściowego umorzenia zobowiązań po spełnieniu określonych warunków.

Drugim elementem jest instrument kapitałowy, za który odpowiada spółka Chrobry S.A. W jego ramach państwo będzie obejmować udziały w przedsięwzięciach o wysokim potencjale rozwoju i strategicznym znaczeniu dla bezpieczeństwa kraju. Finansowanie będzie miało charakter długoterminowy i obejmie zarówno młode firmy technologiczne, przedsiębiorstwa rozwijające działalność, jak i duże projekty infrastrukturalne.

Kto może ubiegać się o wsparcie?

Pożyczkowa część Funduszu została podzielona na trzy odrębne nabory skierowane do:

• samorządów i sektora komunalnego,
• sektora kolejowego,
• przedsiębiorstw.

Największą pulę środków – 11,2 mld zł – przeznaczono dla sektora komunalnego. Już w pierwszym naborze dostępne jest 5,6 mld zł.

Samorządy będą mogły finansować m.in.:

• budowę, modernizację i remont schronów oraz innych obiektów zbiorowej ochrony,
• rozwój systemów wykrywania i ostrzegania o zagrożeniach,
• modernizację dróg, mostów i tuneli wykorzystywanych również na potrzeby mobilności wojskowej,
• inwestycje w cyberbezpieczeństwo,
• zakup i modernizację taboru o zastosowaniu wojskowym lub podwójnego przeznaczenia (dual-use).

Wsparcie również dla kolei

Dla sektora kolejowego przewidziano 2 mld zł. Środki będzie można przeznaczyć na modernizację infrastruktury kolejowej spełniającej standardy mobilności wojskowej, zakup lub modernizację taboru oraz rozwój systemów cyberbezpieczeństwa.

Przedsiębiorcy zyskają nowe możliwości

Na wsparcie przedsiębiorstw przeznaczono 2,5 mld zł. Finansowanie obejmie inwestycje zapewniające ciągłość dostaw energii i usług krytycznych, zwiększające bezpieczeństwo infrastruktury strategicznej, rozwój systemów cyberbezpieczeństwa, a także rozbudowę zdolności produkcyjnych związanych z sektorem obronnym i technologiami podwójnego zastosowania.

Wnioski już można składać

Nabór do części pożyczkowej Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności został już uruchomiony i prowadzony jest przez regionalne oddziały Banku Gospodarstwa Krajowego. Program ma stać się jednym z najważniejszych narzędzi finansowania inwestycji wzmacniających bezpieczeństwo państwa, a jednocześnie stworzyć samorządom i przedsiębiorcom nowe możliwości realizacji projektów o strategicznym znaczeniu dla rozwoju regionów i całej gospodarki.

Fot. ŚUW