Elektrociepłownia Szombierki dostanie drugie życie?
Bytomscy radni podczas wrześniowych nadzwyczajnych obrad podjęli uchwałę o współpracy z Województwem Śląskim, której celem ma być przejęcie od prywatnego podmiotu zabytkowej Elektrociepłowni Szombierki. Jeszcze w sierpniu Sejmik podjął w tej sprawie uchwałę o współpracy z Miastem Bytom.
– Podjęcie uchwały przez Radę Miasta w Bytomiu w korelacji z uchwałą podjętą przez Sejmik Województwa Śląskiego otwiera drogę do przejęcia Elektrociepłowni Szombierki. To ważny krok w kierunku dalszych działań. Oczywiście kluczowe będą tutaj rozmowy z właścicielem, podmiotem prywatnym, ale wierzę w dobrą wolę drugiej strony w kontekście negocjacji. Docelowo chcemy powołać zespół złożony z przedstawicieli samorządu województwa oraz samorządu lokalnego Miasta Bytom, który zajmie się kwestiami proceduralnymi związanymi z ewentualnym przejęciem elektrociepłowni. Jest to miejsce wyjątkowe, industrialna perła, której trzeba dać nowe życie. To jeden z tych obiektów, który dzięki rewitalizacji stanie się ogromną wartością dla regionu i może korzystnie wpłynąć na rozwój samego miasta choćby ze względu na zainteresowanie ze strony turystów – podkreśla marszałek województwa, Jakub Chełstowski.
– Dziękuję radnym za przyjęcie tej uchwały. Mam nadzieję, że ten piękny obiekt wróci do miasta i regionu, stając się jedną z ich wizytówek. Bo jego wartość zabytkowa jest ogromna – dodał prezydent Bytomia, Mariusz Wołosz.
Dla przypomnienia, marszałek Jakub Chełstowski i prezydent Bytomia Mariusz Wołosz o gotowości do przejęcia przez województwo EC Szombierki poinformowali podczas konferencji prasowej zapowiadającej tegoroczną Industriadę. Zastrzegli jednak, że sytuacja prawna obiektu jest trudna, ale jego stan techniczny wymaga pilnych działań.
Pod koniec sierpnia Sejmik Województwa Śląskiego przychylił się też do wniosku marszałka w sprawie poparcia współpracy Województwa Śląskiego z Miastem Bytom w celu przejęcia zabytkowej elektrociepłowni. Radni wyrazili nadzieję, że wspólne działania samorządu regionalnego i lokalnego pozwolą zapobiec postępującej degradacji tego obiektu oraz podjąć rozmowy z właścicielem nieruchomości i dać szansę na zachowanie EC Szombierki, by była ona świadectwem industrialnej przeszłości, która należy do współczesnych i przyszłych pokoleń.

Elektrociepłownia Szombierki rozpoczęła działalność 29 listopada 1920 roku. To jeden z największych i najstarszych obiektów przemysłowych w Bytomiu. Kompleks budynków EC Szombierki zaprojektowali w stylu modernistycznym Emil i Georg Zillmannowie, twórcy m.in. zabytkowego osiedla Nikiszowiec w Katowicach. W 1998 roku przestano w niej wytwarzać prąd, produkcję ciepła zakończono w 2011 roku. W tym samym czasie elektrociepłownię przejęła fińska spółka Fortum. Pięć lat później odsprzedano całość spółce Rezonator za niewielką kwotę 814 tys. zł. Historyczny obiekt, wbrew zapowiedziom, nie został jednak zrewitalizowany. Z czasem Katedra Industrialu coraz bardziej niszczała. Miasto zdecydowało, by ruszyć na ratunek popadającemu w ruinę dawnemu zakładowi. Prezydent Bytomia Mariusz Wołosz złożył ofertę zakupu zabytku w cenie, za jaką w 2016 roku przeszedł na własność Rezonator S.A. Spółka nie była jednak zainteresowana transakcją. Na prośbę prezydenta Mariusza Wołosza wielokrotnie interweniowali wojewódzki konserwator zabytków oraz powiatowy inspektor nadzoru budowlanego w związku z fatalnym stanem technicznym zakładu. W lutym br. prezydent zawiadomił prokuraturę o możliwości popełnienia przestępstwa, w następstwie czego wszczęto śledztwo w sprawie doprowadzenia do uszkodzenia zabytku w okresie od 2016 do 2020 r.
Obecnie szacowana jest wartość działek dookoła EC Szombierki na zlecenie komornika przez biegłego rzeczoznawcę. W kwietniu został przygotowany opis i oszacowanie nieruchomości niezabudowanych przy ul. Kosynierów. Wycena została zaskarżona przez miasto. Komornik jeszcze nie przystąpił do oszacowania wartości samego budynku wpisanego do rejestru zabytków. Zarówno marszałek, jak i prezydent mają nadzieję, że w tej sytuacji właściciele obiektu jednak zdecydują się usiąść do rozmów na temat jego przejęcia. O ratowanie elektrociepłowni zaapelowali przedstawiciele środowisk naukowych, artystycznych i architekci oraz różne organizacje. Pod listem otwartym w tej sprawie swój podpis złożyło kilkaset osobistości. Ponadto Fundacja Europa Nostra uznała EC Szombierki za jeden z siedmiu najbardziej zagrożonych obiektów europejskiego dziedzictwa kultury.
– Zrobimy wszystko, by uratować Elektrociepłownię Szombierki. Dziękuję panu marszałkowi Jakubowi Chełstowskiemu, że odpowiedział na mój apel i że podjął temat ratowania tego niezwykle cennego zabytku techniki. Jesteśmy na etapie postępowania komorniczego, to ostatni moment, aby uratować Katedrę Industrialu. Tylko połączenie sił daje szansę na skuteczne działanie – Mariusz Wołosz prezydent Bytomia
/MAR/

