Miasto Jaworzno pozyskało ponad 80 tysięcy złotych dofinansowania na realizację programu ochrony jednego z najbardziej zagrożonych gatunków ssaków w kraju – chomika europejskiego (Cricetus cricetus). Środki pochodzą z Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach i zostaną przeznaczone na działania zaplanowane na 2026 rok.
Projekt stanowi kontynuację wieloletnich starań samorządu, który od lat angażuje się w ochronę tego rzadkiego gryzonia. Chomik europejski objęty jest ścisłą ochroną zarówno w Polsce, jak i w całej Europie, a jego populacja w ostatnich dekadach drastycznie się zmniejszyła.
Nowe osobniki i większe szanse na przetrwanie
Jednym z najważniejszych elementów programu będzie wzmocnienie lokalnej populacji poprzez wprowadzenie co najmniej 60 nowych osobników. Zwierzęta będą pochodziły zarówno z innych stanowisk, jak i z hodowli zachowawczych. Po przejściu badań oraz odpowiednim przygotowaniu zostaną wypuszczone na wyznaczone obszary.
Aby zwiększyć ich szanse na przeżycie, zastosowane zostaną specjalne klatki aklimatyzacyjne oraz rozwiązania ograniczające zagrożenie ze strony drapieżników. Tego typu działania mają kluczowe znaczenie w pierwszych tygodniach po wsiedleniu.
Ochrona siedlisk równie ważna jak reintrodukcja
Program nie ogranicza się jedynie do wprowadzania nowych zwierząt. Równie istotnym jego elementem jest poprawa warunków siedliskowych. W tym celu zaplanowano działania na terenach rolniczych pełniących funkcję korytarzy ekologicznych, które łączą poszczególne stanowiska chomika.
Przewidziano m.in. wysiew różnorodnych upraw oraz tworzenie łąk kwietnych, co ma zwiększyć dostępność pokarmu i poprawić bioróżnorodność. Takie podejście sprzyja nie tylko chomikom, ale także całym ekosystemom polnym.
Stały monitoring i analiza efektów
Integralną częścią projektu będzie szczegółowy monitoring populacji. Specjaliści będą regularnie przeszukiwać teren, lokalizować nory oraz oceniać stopień ich zasiedlenia. Zebrane dane posłużą do określenia liczebności populacji oraz skuteczności prowadzonych działań.
Efektem końcowym będzie raport zawierający wnioski i rekomendacje, które pomogą w dalszym planowaniu ochrony gatunku w kolejnych latach.
Dwie małe populacje wymagają wsparcia
Obecnie na terenie Jaworzna funkcjonują dwie niewielkie i odizolowane populacje chomika europejskiego. Zamieszkują one obszary użytku ekologicznego – w rejonach Jeziorki-Byczyna oraz Grodzisko-Wilkoszyn. Łączna powierzchnia tych terenów przekracza 273 hektary.
Eksperci podkreślają, że bez zdecydowanych działań ochronnych dalsze przetrwanie tych populacji byłoby poważnie zagrożone.
Długofalowa inwestycja w przyrodę
Realizacja projektu zaplanowana jest od wiosny do jesieni 2026 roku. Inicjatywa ma nie tylko zwiększyć liczebność chomika europejskiego, ale również przyczynić się do odbudowy naturalnych ekosystemów rolniczych.
Działania podejmowane przez Jaworzno pokazują, że lokalne samorządy mogą odgrywać istotną rolę w ochronie zagrożonych gatunków i zachowaniu różnorodności biologicznej.
