Krztusiec, znany również jako koklusz, to jedna z najbardziej zaraźliwych chorób układu oddechowego. Wywoływany przez bakterię Bordetella pertussis, atakuje zarówno dzieci, jak i dorosłych, stanowiąc szczególne zagrożenie dla niemowląt i seniorów. Mimo postępu medycyny, krztusiec wciąż zbiera swoje żniwo, a jedyną skuteczną bronią przeciwko niemu pozostają szczepienia. Dlaczego warto się zaszczepić i komu przysługują bezpłatne szczepienia?
Krztusiec – podstępny przeciwnik
Początkowe objawy krztuśca łatwo pomylić ze zwykłym przeziębieniem. Katar, kaszel, stan podgorączkowy czy ból gardła – to sygnały, które często bagatelizujemy. Jednak w przypadku krztuśca sytuacja szybko się pogarsza. Charakterystycznym objawem jest silny, napadowy kaszel, któremu towarzyszą duszności, łzawienie, a nawet wymioty. U niemowląt kaszel może prowadzić do bezdechu, co stanowi bezpośrednie zagrożenie życia. U starszych dzieci i dorosłych choroba często przybiera łagodniejszą formę, ale nieleczona może prowadzić do poważnych powikłań, takich jak zapalenie płuc, uszkodzenie mózgu czy pękanie naczyń krwionośnych na skutek wzrostu ciśnienia.
Dlaczego niemowlęta są najbardziej narażone?
Najcięższy przebieg krztuśca obserwuje się u niemowląt, które nie zdążyły jeszcze otrzymać pełnego cyklu szczepień. Pierwszą dawkę szczepionki dziecko otrzymuje dopiero w drugim miesiącu życia, a pełną ochronę zapewnia dopiero kilka dawek. To sprawia, że noworodki są szczególnie narażone na zakażenie. Dlatego eksperci zalecają szczepienie kobiet w ciąży, które dzięki temu przekazują przeciwciała swojemu dziecku jeszcze przed porodem.
Szczepienia – broń przeciwko krztuścowi
Szczepienia to najskuteczniejsza metoda zapobiegania krztuścowi. W Polsce są one obowiązkowe dla dzieci, zgodnie z Programem Szczepień Ochronnych. Jednak odporność po szczepieniu nie utrzymuje się przez całe życie – z czasem słabnie, dlatego dorośli powinni przyjmować dawki przypominające co 10 lat. Szczególnie ważne jest to w przypadku osób mających kontakt z małymi dziećmi, takich jak rodzice, dziadkowie czy opiekunowie.
Bezpłatne szczepienia dla kobiet w ciąży
Od kilku lat w Polsce kobiety w ciąży mogą skorzystać z bezpłatnych szczepień przeciwko krztuścowi. Szczepienie zalecane jest między 27. a 36. tygodniem ciąży, a w przypadku ciąży zagrożonej przedwczesnym porodem – już po 20. tygodniu. Decyzję o kwalifikacji do szczepienia podejmuje lekarz prowadzący. Dzięki temu przyszłe mamy mogą chronić nie tylko siebie, ale także swoje dziecko w pierwszych, najważniejszych miesiącach życia.
Czy szczepienie lub przechorowanie daje odporność na całe życie?
Niestety, nie. Zarówno przechorowanie krztuśca, jak i szczepienie zapewniają jedynie czasową ochronę. Dlatego tak ważne jest regularne przyjmowanie dawek przypominających. W przeciwnym razie ryzyko zakażenia wzrasta, a wraz z nim – zagrożenie dla najsłabszych członków społeczeństwa.
Fot. Pexels
