Oczyszczalnia „Centralna” zmienia się w nowoczesny i energooszczędny zakład. Trwają inwestycje warte ponad 64 mln zł

Na pograniczu Bytomia i Radzionkowa trwa jedna z największych modernizacji infrastruktury komunalnej w regionie. Oczyszczalnia Ścieków „Centralna” przechodzi kompleksową przebudowę, której celem jest nie tylko unowocześnienie procesów technologicznych, ale także zwiększenie niezależności energetycznej obiektu oraz ograniczenie jego wpływu na środowisko. Łączna wartość prowadzonych inwestycji przekracza 64 mln zł.

Największym przedsięwzięciem jest realizowany przy wsparciu Funduszy Europejskich projekt budowy instalacji wykorzystującej biogaz. Dzięki nowoczesnym rozwiązaniom oczyszczalnia będzie mogła w znacznie większym stopniu produkować energię na własne potrzeby, ograniczając zużycie zewnętrznych źródeł zasilania. Inwestycja pozwoli również zmniejszyć ilość osadów ściekowych oraz zredukować uciążliwości zapachowe, które od lat były jednym z największych wyzwań funkcjonowania obiektu.

Zakres prac jest bardzo szeroki. Powstaje nowa wydzielona komora fermentacyjna wraz z maszynownią, rozbudowywany jest węzeł przeróbki osadów, montowane są nowoczesne urządzenia do ich zagęszczania i odwadniania, a także budowany jest zbiornik osadów przefermentowanych. Równolegle rozwijana jest infrastruktura służąca oczyszczaniu biogazu oraz modernizowany cały układ elektroenergetyczny. W jego skład wejdzie m.in. nowy agregat kogeneracyjny o mocy 400 kW, wymienione zostaną również dotychczasowe jednostki, a system uzupełni bufor odzyskiwanego ciepła.

Na placu budowy widać już wyraźne postępy. Zakończono budowę nowej zamkniętej komory fermentacyjnej, gdzie trwają obecnie prace instalacyjne i wykończeniowe. Wykonano fundamenty pod akumulator ciepła, powstaje budynek technologiczny przy komorze fermentacyjnej, a kolejne roboty prowadzone są w obiekcie przeznaczonym do zagęszczania osadów. Intensywne prace trwają także w budynku agregatu kogeneracyjnego, gdzie przygotowywana jest instalacja wentylacyjna przed montażem nowego urządzenia. Zakończenie całej inwestycji planowane jest na połowę 2027 roku.

Istotnym elementem modernizacji jest także nowa farma fotowoltaiczna wyposażona w magazyn energii oraz pompy ciepła. Instalacja została już wybudowana i będzie dostarczać energię elektryczną wykorzystywaną przez urządzenia technologiczne oczyszczalni. Nadwyżki produkcji trafią do magazynu energii i zostaną wykorzystane w okresach zwiększonego zapotrzebowania. Z kolei pompy ciepła zapewnią przygotowanie ciepłej wody użytkowej, ograniczając zużycie tradycyjnych źródeł energii.

Równolegle Bytomskie Wodociągi realizują kolejne zadania finansowane z własnych środków oraz pożyczki Banku Gospodarstwa Krajowego. Obejmują one wymianę wyeksploatowanych urządzeń technologicznych oraz przebudowę hali krat. Powstaną nowe systemy wentylacyjne i kurtyny gumowe, które będą odprowadzać zanieczyszczone powietrze do instalacji biofiltracji. Rozwiązanie to ma znacząco ograniczyć emisję nieprzyjemnych zapachów poza teren oczyszczalni.

Modernizacja obejmuje również usprawnienie procesu mechanicznego oczyszczania ścieków, optymalizację gospodarki osadowej oraz zmniejszenie zużycia energii elektrycznej. Dzięki temu zakład stanie się bardziej efektywny technologicznie, tańszy w eksploatacji i bardziej przyjazny dla mieszkańców okolicznych terenów.

Największy projekt – budowa instalacji OZE opartej na biogazie – kosztuje ponad 45 mln zł. Blisko 27,8 mln zł pochodzi z Funduszy Europejskich dla Śląskiego 2021–2027 w ramach Funduszu Sprawiedliwej Transformacji, a ponad 3,7 mln zł stanowi wsparcie z budżetu państwa. Budowa farmy fotowoltaicznej z magazynem energii i pompami ciepła to inwestycja o wartości przekraczającej 10,4 mln zł, z czego około 5,5 mln zł stanowi dofinansowanie. Kolejne 8,5 mln zł przeznaczono na wymianę urządzeń technologicznych i modernizację infrastruktury hali krat.

Po zakończeniu wszystkich prac Oczyszczalnia Ścieków „Centralna” będzie należała do najnowocześniejszych tego typu obiektów w regionie. Inwestycje przełożą się nie tylko na większą efektywność oczyszczania ścieków, ale również na niższe zużycie energii, większe wykorzystanie odnawialnych źródeł oraz zdecydowanie mniejszą uciążliwość dla mieszkańców okolicznych dzielnic.

Fot. Hubert Klimek/UM w Bytomiu