Polski astronauta wrócił na Ziemię. Na ISS testował technologię z Gliwic – klucz do przyszłości marsjańskich łazików

Orzeł wylądował! Zakończyła się historyczna misja kosmiczna dr. Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego – drugiego Polaka w przestrzeni kosmicznej. Kapsuła Dragon Grace, z której na Ziemię wrócił astronauta, wodowała wczoraj około godziny 11:30 czasu polskiego w wodach Oceanu Spokojnego, niedaleko wybrzeży Kalifornii.

To kulminacja pierwszej polskiej misji naukowo-technologicznej w ramach programu IGNIS, realizowanego przez Polską Agencję Kosmiczną we współpracy z Europejską Agencją Kosmiczną (ESA). Po przejęciu przez jednostki ratownicze SpaceX, Uznański-Wiśniewski zostanie przetransportowany do Houston na wstępne badania, a następnie do Europejskiego Centrum Astronautycznego w Kolonii, gdzie czeka go rehabilitacja i szczegółowa diagnostyka.

Polska technologia na orbicie – LeopardISS z Gliwic na pokładzie ISS

W trakcie pobytu na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej, dr Uznański-Wiśniewski przeprowadził 13 eksperymentów polskich instytucji naukowych, z których jeden szczególnie zwrócił uwagę międzynarodowej społeczności technologicznej – LeopardISS.

To autonomiczny system przetwarzania danych oparty na sztucznej inteligencji, opracowany przez gliwicką firmę KP Labs. Został zaprojektowany z myślą o testowaniu AI w warunkach mikrograwitacji – bez potrzeby wysyłania kosztownych satelitów. LeopardISS zintegrowano z platformą ICE Cubes Facility, która zapewnia zasilanie, stabilność termiczną oraz łączność w czasie rzeczywistym z Ziemią.

Na tym specjalistycznym sprzęcie dr Uznański-Wiśniewski uruchomił algorytm 3D mapowania terenu, stworzony przez zespół z Politechniki Poznańskiej. System symuluje pracę pojazdu eksploracyjnego, analizując dane głębi i przekształcając je w trójwymiarowy model otoczenia za pomocą technologii modelowania wokselowego.

Łaziki przyszłości będą „myśleć” samodzielnie

Testy LeopardISS nie są jedynie naukowym eksperymentem – to technologiczna zapowiedź autonomicznej eksploracji Księżyca i Marsa. Dzięki zaawansowanym algorytmom sztucznej inteligencji system potrafi w czasie rzeczywistym rozpoznawać przeszkody, wyznaczać bezpieczne trasy i podejmować decyzje bez konieczności kontaktu z kontrolą naziemną.

To kluczowe w środowisku, gdzie opóźnienia sygnału radiowego mogą wynosić nawet kilkanaście minut – jak ma to miejsce w komunikacji z Marsa.

Wysiłek, precyzja i polska duma na orbicie

Instalacja LeopardISS na ISS wymagała wyjątkowej precyzji. Dr Uznański-Wiśniewski przeszedł specjalistyczne szkolenia jeszcze przed startem, ucząc się nie tylko obsługi samego modułu, ale też jego integracji z infrastrukturą stacji. Każdy błąd mógł zagrozić stabilności termicznej urządzenia lub zakłócić komunikację.

Podczas całej misji polski astronauta spędził ponad 95 godzin na eksperymentach naukowych – zarówno w ramach projektu IGNIS, jak i w programach Europejskiej Agencji Kosmicznej. Brał także udział w działaniach edukacyjnych i popularyzatorskich, promując wiedzę o eksploracji kosmosu wśród młodych ludzi.

Nowy rozdział polskiej obecności w kosmosie

Misja dr. Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego to kamień milowy w historii polskiej obecności w przestrzeni kosmicznej. Jej sukces nie tylko wzmacnia pozycję Polski w sektorze kosmicznym, ale także dowodzi, że nasze technologie – jak LeopardISS – mogą odegrać kluczową rolę w przyszłych misjach poza Ziemią.

Fot. NASA/ESA