Nowe przepisy dotyczące „małego ZUS plus” otwierają przedsiębiorcom drogę do ponownego korzystania z preferencyjnych składek. Najważniejsza zmiana to tzw. reset licznika, który dla wielu firm oznacza możliwość szybszego powrotu do ulgi – już od stycznia 2026 roku. Kluczowe pozostaje jednak dotrzymanie ustawowych terminów.
Nowy start dla przedsiębiorców
Od 1 stycznia 2026 roku dla wszystkich przedsiębiorców spełniających warunki do ulgi rozpoczął się nowy, 36-miesięczny okres korzystania z „małego ZUS plus”. Reset obejmuje zarówno tych, którzy nigdy wcześniej nie korzystali z ulgi, jak i przedsiębiorców, którzy wyczerpali limit przed 2026 rokiem lub opłacali niższe składki jeszcze w 2025 roku. Oznacza to, że nawet osoby, które zakończyły trzyletni okres preferencji w grudniu 2025 roku, mogą ponownie skorzystać z obniżonych składek – o ile spełniają pozostałe warunki ustawowe.
Jak liczyć okresy ulgi
„Mały ZUS plus” przysługuje przez maksymalnie 36 miesięcy w ramach każdego 60-miesięcznego okresu prowadzenia działalności gospodarczej. Do limitu wlicza się każdy miesiąc kalendarzowy, w którym przedsiębiorca prowadził działalność choćby przez jeden dzień lub korzystał z ulgi. Nowy, pięcioletni okres zaczyna się od miesiąca, w którym przedsiębiorca – po grudniu 2025 roku – rozpocznie lub będzie kontynuował działalność z zastosowaniem „małego ZUS plus”.
Formalności pod presją czasu
Przedsiębiorcy, którzy w grudniu 2025 roku nie korzystali z ulgi, a chcą płacić niższe składki od 2026 roku, muszą dokonać zgłoszenia najpóźniej do końca stycznia. W praktyce oznacza to wyrejestrowanie się z dotychczasowych ubezpieczeń i ponowne zgłoszenie z kodem właściwym dla „małego ZUS plus” (0590 lub 0592).
Osoby, które korzystały z ulgi do końca 2025 roku i nadal spełniają warunki, nie muszą składać nowego zgłoszenia. Ustawodawca przewidział również możliwość korekty dokumentów dla przedsiębiorców, którzy w styczniu 2026 roku zgłosili się z innym kodem ubezpieczenia, a spełniają warunki do ulgi – pod warunkiem, że korekta nastąpi do końca miesiąca.
Jeżeli działalność zostanie rozpoczęta lub wznowiona po 31 stycznia 2026 roku, dokumenty zgłoszeniowe należy przekazać w ciągu 7 dni od momentu spełnienia warunków do objęcia ulgą.
Uwaga na interpretacje
Wielu przedsiębiorców występuje o indywidualne interpretacje przepisów, pytając, czy i na jakich zasadach mogą skorzystać z „małego ZUS plus”. Warto jednak pamiętać, że samo oczekiwanie na interpretację nie wstrzymuje terminów. Spóźnienie ze zgłoszeniem oznacza utratę prawa do ulgi na cały 2026 rok.
Dodatkowo każdy przedsiębiorca korzystający z „małego ZUS plus” w styczniu ma obowiązek wykazać w dokumentach rozliczeniowych m.in. roczny przychód, dochód, formę opodatkowania oraz podstawę wymiaru składek. Termin na złożenie tych informacji upływa 20 lutego.
Kto może skorzystać z „małego ZUS plus”
Ulga skierowana jest do przedsiębiorców, których przychód z działalności w poprzednim roku kalendarzowym nie przekroczył 120 tys. zł. W przypadku krótszego okresu prowadzenia działalności limit ustala się proporcjonalnie, przy czym minimalny czas prowadzenia firmy w poprzednim roku musi wynosić co najmniej 60 dni. Z „małego ZUS plus” można skorzystać dopiero po zakończeniu okresu opłacania preferencyjnych składek liczonych od 30 proc. minimalnego wynagrodzenia.
Składki a przyszłe świadczenia
Podstawa wymiaru składek w ramach ulgi zależy od dochodu i stanowi połowę przeciętnego miesięcznego dochodu z poprzedniego roku. Musi się ona mieścić w przedziale od 30 proc. minimalnego wynagrodzenia do 60 proc. prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia. W 2025 roku oznacza to kwoty od 1441,80 zł do 5652 zł. „Mały ZUS plus” nie obejmuje składki zdrowotnej, którą przedsiębiorca opłaca w pełnej wysokości.
Eksperci przypominają, że niższe składki oznaczają także niższe przyszłe świadczenia – w tym zasiłki chorobowe, macierzyńskie czy wysokość emerytury.
Kto z ulgi nie skorzysta
Z „małego ZUS plus” wyłączeni są m.in. przedsiębiorcy rozliczający się kartą podatkową przy jednoczesnym zwolnieniu z VAT oraz osoby prowadzące inną pozarolniczą działalność, np. jako wspólnicy spółek. Z ulgi nie skorzystają również ci, którzy świadczą usługi na rzecz byłego lub obecnego pracodawcy, wykonując te same czynności co w ramach umowy o pracę w bieżącym lub poprzednim roku.
Reset „małego ZUS plus” to realna szansa na obniżenie kosztów prowadzenia firmy, ale tylko dla tych przedsiębiorców, którzy dopilnują terminów i formalności. W tym przypadku kalendarz ma równie duże znaczenie jak spełnienie warunków finansowych.
