ZUS sam przeliczy „emerytury czerwcowe”. Nowe przepisy wchodzą w życie od 2026 roku
Tomek
Opublikowano 06/12/2025
Od 1 stycznia 2026 r. wejdą w życie długo wyczekiwane przepisy, które mają wyrównać krzywdzące zasady ustalania tzw. emerytur czerwcowych. Zakład Ubezpieczeń Społecznych z urzędu, czyli bez konieczności składania jakiegokolwiek wniosku, przeliczy świadczenia przyznane lub ponownie ustalone w czerwcu w latach 2009–2019. Zmiany obejmą także renty rodzinne po osobach, których świadczenia podlegały wtedy niekorzystnym zasadom waloryzacji.
Bez formalności. Każdy uprawniony dostanie decyzję z nową kwotą
Emeryci i renciści nie muszą podejmować żadnych działań. ZUS sam przeanalizuje ich sprawy, ponownie obliczy wysokość świadczeń i wyśle nowe decyzje. Jeśli wyliczona kwota okazałaby się niższa niż dotychczas — co może się zdarzyć w pojedynczych przypadkach — wypłata zostanie utrzymana na obecnym poziomie.
Kogo obejmą zmiany?
Nowe zasady dotyczą trzech grup świadczeniobiorców:
- osób, które w latach 2009–2019:
- przeszły na emeryturę w czerwcu lub
- miały w tym miesiącu ponownie przeliczone świadczenie,
- członków rodzin pobierających rentę po osobie, której emerytura została przyznana lub przeliczona w czerwcu w latach 2009–2019,
- osób pobierających rentę rodzinną po zmarłych, którzy:
- osiągnęli wiek emerytalny (60 lat kobieta, 65 lat mężczyzna),
- zmarli w czerwcu w latach 2009–2019,
- nie zdążyli złożyć wniosku o emeryturę lub nie mieli jeszcze ustalonego prawa do świadczenia.
Nowy sposób waloryzacji — korzystniejszy dla emerytów
ZUS ponowi waloryzację składek i kapitału, stosując zasady obowiązujące przy majowych wyliczeniach, o ile okażą się one dla ubezpieczonego bardziej opłacalne. Następnie przeliczone wartości zostaną zwaloryzowane do obecnego poziomu, tak by odzwierciedlały aktualną wartość świadczenia.
Co z trwającymi postępowaniami?
Jeśli ktoś złożył wniosek o przeliczenie emerytury czerwcowej przed 1 stycznia 2026 r., a jego sprawa nadal jest w toku — czy to w ZUS, czy w sądzie — postępowanie zostanie zawieszone. ZUS wróci do sprawy dopiero po jej ostatecznym zakończeniu. Klient nie musi w tej sprawie podejmować żadnych działań.
Analogicznie, sprawy dotyczące ustalania świadczeń rozpoczęte przed 2026 rokiem będą prowadzone aż do wydania prawomocnej decyzji lub wyroku.
Bez wyrównań za lata poprzednie
Choć nowe zasady naprawiają błąd systemowy, ustawodawca nie przewidział wypłaty wyrównań za okres sprzed 1 stycznia 2026 r. Podwyższenia świadczeń zaczną obowiązywać dopiero po wejściu ustawy w życie.
Ostateczny termin: marzec 2026
Wszystkie sprawy objęte nowymi regulacjami mają zostać rozpatrzone najpóźniej do 31 marca 2026 r.
Dlaczego dopiero teraz?
Przeliczenie emerytur czerwcowych to odpowiedź na wieloletnie postulaty środowisk emeryckich i ekspertów. W latach 2009–2019 świadczenia przyznawane w czerwcu były wyliczane na podstawie mniej korzystnej waloryzacji składek, co powodowało realne straty finansowe dla ubezpieczonych. Nowa ustawa ma je wreszcie zniwelować — choć dopiero na przyszłość.
